Marka ihlali kanıtı, markanızın izinsiz kullanıldığını, nerede, ne zaman ve kim tarafından kullanıldığıyla birlikte gösteren kayıtların toplamıdır. Online bir ihlalde bu kayıtlar ilanın bağlantısı ve tam sayfa ekran görüntüsü, kaydın tarihi ve saati, satıcının kimlik bilgileri, tescil belgeniz ve gerektiğinde test alımı ile noter tespitidir. Platform şikâyeti için çoğu zaman düzenli bir sistem kaydı yeterlidir; dava ihtimali olan vakalarda kayıt noter ya da mahkeme eliyle güçlendirilir. Hangi delilin yeterli olacağına avukatınız karar verir.
Kanıt toplarken hangi sırayı izlemelisiniz?
- Hak belgenizi hazırlayın. TÜRKPATENT'in düzenlediği tescil belgesi ve kapsadığı mal ve hizmet sınıfları dosyanın dayanağıdır.
- İlanı ilk gördüğünüz anda kaydedin. Tam adres çubuğunu, ürün başlığını, fiyatı, görselleri ve satıcı adını içeren tam sayfa ekran görüntüsü alın; özgün dosyayı saklayın.
- Tarih ve saati yazın. Kaydın ne zaman ve kim tarafından alındığı dosyada görünmelidir.
- Satıcı bilgilerini ekleyin. Mağaza sayfasındaki ticaret unvanı, işletme adı ya da tescilli marka, KEP adresi ve MERSİS ya da vergi kimlik numarası kaydedilir.
- Orijinalle karşılaştırın. Resmî ürün görseliniz, ambalajınız ve ürün gamınızla farkları not edin.
- Gerekirse test alımı yapın. Ürünün kendisi, faturası, kargo kaydı ve ambalaj fotoğrafları dosyaya girer.
- Önemli vakada noter tespiti yaptırın. Dava ya da ceza şikâyeti ihtimali varsa, platform şikâyetinden önce e-tespit ya da mahkemeden delil tespiti için avukatınızla karar verin.
- Dosyayı düzenleyin ve saklayın. Tek sayfalık özet, ardından tarih sırasıyla kayıtlar; şikâyetin sonucu ve satıcının itiraz belgeleri de dosyada kalır.
Ekran görüntüsü tek başına yeterli mi?
Ekran görüntüsü delil olarak sunulabilir: 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 199. maddesi fotoğraf, görüntü kaydı ve elektronik ortamdaki verileri belge sayar. Ama 198. maddeye göre hâkim delilleri serbestçe değerlendirir ve karşı taraf kaydın doğruluğuna itiraz edebilir.
Zayıf nokta, görüntünün tek başına az şey kanıtlamasıdır. Adres çubuğu görünmüyorsa sayfanın hangi ilana ait olduğu, tarih yoksa ne zaman alındığı, özgün dosya saklanmamışsa sonradan değiştirilip değiştirilmediği tartışılabilir. İyi bir kayıt bu soruların cevabını baştan içerir. Ekran görüntüsünün hukuki değerini ve noter e-tespitiyle farkını ekran görüntüsü delil olur mu? yazısında ayrıntılı ele aldık.
Tarih ve saat neden bu kadar önemli?
Çünkü ilanlar değişir ve kaybolur. Satıcı fiyatı, başlığı ya da görseli değiştirebilir; pazaryeri şikâyet üzerine ilanı kaldırabilir. Tarihli kayıtlar ihlalin belirli bir anda var olduğunu ve ne kadar sürdüğünü gösterir. Aynı ilanın farklı günlerde alınmış kayıtları, ihlalin tek seferlik olmadığını ortaya koyar. İlk ve son görülme tarihi, aynı satıcının kapanan bir ilandan sonra yeni bir hesapla dönüp dönmediğini anlamaya da yarar.
Satıcı bilgisi nereden alınır?
Pazaryerinde satış yapan tacir, Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcı ve Elektronik Ticaret Hizmet Sağlayıcılar Hakkında Yönetmelik'in 5. maddesine göre pazaryerinin kendisine ayırdığı alanda en az şu bilgileri gösterir: ticaret unvanı, işletme adı ya da tescilli markasından biri, KEP adresi ve tacirler için MERSİS, esnaf ve sanatkârlar için vergi kimlik numarası. Bu bilgiler genellikle mağaza sayfasında yer alır.
Satıcı bilgisi iki iş görür. Birincisi, şikâyette ve ihtarnamede muhatabı doğru tanımlar. İkincisi, farklı pazaryerlerindeki mağazaların aynı işletmeye ait olduğunu gösterebilir. Bağımsız bir e-ticaret sitesinde aynı yönetmeliğin 5. maddesi, sitenin iletişim başlığı altında unvan, adres ve iletişim bilgilerinin bulunmasını ister.
Kişisel verilere dikkat edin: satıcı ve hesap bilgileri yalnızca marka korumasının gerektirdiği ölçüde kaydedilmelidir.
Hangi deliller hukuka uygun toplanmalı?
6100 sayılı Kanun'un 189. maddesine göre hukuka aykırı elde edilmiş deliller mahkemece dikkate alınmaz. Başkasının hesabına izinsiz girmek, kapalı bir gruptan izinsiz içerik almak ya da kendini başka biri gibi tanıtarak bilgi toplamak bu yüzden riskli kısa yollardır. Herkese açık ilan sayfası, sıradan bir müşteri gibi yapılan test alımı ve resmî kayıtlar güvenli yollardır. Şüpheli bir durumda yöntemi avukatınıza sorun.
Noter tespiti ve mahkemeden delil tespiti ne zaman gerekir?
Noter e-tespiti. 1512 sayılı Noterlik Kanunu'nun 198/A maddesi, elektronik ortamdaki durum, görüntü ve verilerin noter tarafından tespit edilebileceğini düzenler. Türkiye Noterler Birliği'nin E-Tespit Portalı'nda süreç e-Devlet girişiyle başlar: tespit edilecek sayfalar ve dosyalar sisteme kaydedilir, bir başvuru numarası üretilir ve seçilen noterde e-tespit tutanağı hazırlatılır. Portal, tutanak hazırlatılmadan işlemin geçerli olmayacağını belirtir.
Mahkemeden delil tespiti. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 400. maddesine göre taraf, açacağı davada ileri süreceği bir vakanın tespiti için keşif ya da bilirkişi incelemesi isteyebilir; delilin kaybolma ihtimali hukuki yarar sayılır. 403. madde zorunlu hâllerde karşı tarafa tebligat yapılmadan tespit imkânı tanır. Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 150. maddesi de hak sahibinin, tazminat davası açmadan önce delillerin tespiti için, hakkın kullanılmasıyla ilgili belgelerin tazminat yükümlüsü tarafından mahkemeye sunulmasına karar verilmesini isteyebileceğini düzenler.
Her ilan için noter tespiti gerekmez. Bu yolları dava ya da ceza şikâyeti ihtimali olan, satış hacmi yüksek, sağlık ve güvenlik riski taşıyan ya da tekrar eden satıcılara ayırın. Sıra da önemlidir: dava ihtimali olan bir ilanda tespit, platform şikâyetinden önce yapılır.
Kanıt dosyası nasıl düzenlenir?
| Bölüm | İçerik |
|---|---|
| Özet | Hak belgesi, ihlal gerekçesi, satıcı, tespit tarihi, talep edilen sonuç |
| İlan kayıtları | Bağlantı, tam sayfa görüntü, tarih-saat, fiyat, ilk ve son görülme |
| Satıcı | Unvan, KEP, MERSİS ya da vergi numarası, diğer kanallardaki mağazalar |
| Karşılaştırma | Orijinal ürünle farklar, tescil sınıfıyla eşleşme notu |
| Fiziksel delil | Test alımı ürünü, fatura, kargo kaydı, ambalaj fotoğrafları |
| Resmî tespit | Noter tutanağı ya da mahkeme tespit tutanağı |
| Süreç kaydı | Şikâyetin tarihi, sonucu, satıcının itiraz belgeleri |
Bu düzen, avukatınızın dosyayı baştan kurmak yerine doğrudan değerlendirmeye geçmesini sağlar.
Authex kanıtı nasıl toplar?
Authex bizim ürünümüzdür. Authex, pazaryerleri, sosyal medya, reklamlar ve alan adlarında markanın izinsiz kullanımını tespit eden, kanıtını toplayan ve raporlayan bir online marka izleme platformudur. Her bulguyu ekran görüntüsü, tarih-saat kaydı, kaynak bağlantısı ve satıcı bilgisiyle bir kanıt dosyasında toplar; kayıtlar sunucu saatiyle tarihlendirilir, kanıt dosyaları SHA-256 özetiyle bütünlük kontrolüne alınır, ilk ve son görülme tarihi tutulur. Her ihlal için kanıt dosyasını ve bir bildirim taslağını hazırlar; şikâyeti iletme kararını ve gönderimi markanın ekibi ya da avukatı yapar. Mahkemede kullanılacak deliller için Authex kaydı noter tespitine hazırlık işlevi görür: hangi bulgunun tespit ettirilmeye değer olduğuna bu kayda bakarak karar verirsiniz. Kapsam teknoloji sayfasında.
Sık sorulan sorular
Platform şikâyeti için noter tespiti şart mı?
Hayır. 6563 sayılı Kanun şikâyetin ihlale dair bilgi ve belgeye dayanmasını ve ürün bilgisiyle kaldırma gerekçesini içermesini ister; noter tespitini şart koşmaz. Dava ihtimali varsa noter tespitini şikâyetten önce yaptırmak avukatınızla değerlendirilmelidir.
Test alımı neden önemlidir?
Ürünü fiziksel olarak elinize verir. Fatura ve ambalaj, satıcının itirazda sunacağı belgelerle karşılaştırılabilir ve sahtelik iddiasını ekran kaydının ötesine taşır.
Satıcının kimlik bilgisi ilanda yoksa ne yapılır?
Pazaryerinde satış yapan tacirin unvanını, KEP adresini ve MERSİS ya da vergi numarasını göstermesi yönetmelik gereğidir. Bilgi eksikse bu durum da kayda alınır; satıcının kimliğinin nasıl tespit edileceğini avukatınızla değerlendirin.
Kanıt dosyası ne kadar süre saklanmalı?
Mevzuat bu dosya için ayrı bir süre koymaz. Aynı satıcı geri döndüğünde geçmiş bu dosyadan okunacağı için vaka kapandıktan sonra da saklamak ve süreyi avukatınızla belirlemek yerinde olur.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Somut bir dosyada hangi delilin yeterli olacağına avukatınız karar verir.
Kaynaklar
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (madde 189, 198, 199, 400, 403)
- 1512 sayılı Noterlik Kanunu (madde 198/A)
- Türkiye Noterler Birliği, E-Tespit Portalı
- 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu (madde 150)
- Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcı ve Elektronik Ticaret Hizmet Sağlayıcılar Hakkında Yönetmelik, Resmî Gazete, 29 Aralık 2022, Sayı 32058 (madde 5)
- 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun (madde 9)
