Takviye edici gıdada ilan ve beyan takibi

Takviye edici gıdada tüketici ürünü bir ilan fotoğrafına bakarak seçebilir, taklit ürün de aynı fotoğrafla satılabilir. Authex bu ilanları ve ürününüze yüklenen izinsiz sağlık beyanlarını kayda geçirir.

Uygulama

Takviye edici gıdalar sektöründe Authex.

Authex, ürün adlarınızı, kutu ve şişe görsellerinizi kullanan pazaryeri ilanlarını, e-ticaret sitelerini, sosyal medya hesaplarını ve reklamları tarar. Yetkili satıcı listesi dışındaki mağazalar işaretlenir; ürün fotoğrafınızı birebir kopyalayan ilanlarda eşleşme türü ve benzerlik puanı bulguda görünür. Ürün için fiyat aralığı girdiyseniz bu aralığın altında satılan ilanlara fiyat etiketi eklenir. Mevzuat uyumu denetimi, ilan metninde (ürün adı, açıklama ve fiyat) izin verilmeyen sağlık beyanlarını ve eksik zorunlu bilgileri işaretler. Markanızın ilettiği bildirimden sonra ilanın durumu izlenir ve aynı satıcının yeni bir mağaza adıyla dönmesi takip edilir.

Takviye edici gıdada sorunlu ürünlerin önemli bir kısmı çevrim içi kanallarda dolaşıyor ve denetimlerin de bu kanallara yöneldiği görülüyor. Türkiye'de sağlık beyanlarının sınırını TİTCK'nin 2023 tarihli yönetmeliği çizer; kilo kaybının miktarına ya da oranına atıf yapan beyanlara hiçbir koşulda izin verilmez. Yine de üçüncü taraf satıcılar ve içerik üreticileri markanın ürününü kendi yazdıkları iddialarla listeleyebilir. Tüketici bu iddiayı markanın sözü olarak okuyabilir ve beklentisi karşılanmadığında şikâyeti markaya yazabilir.

Görüşme talep edin
Pazaryeri bulguları tablosu: kanal, satıcı, risk yüzdesi ve fiyat

Veriler

Sahte ürün riskinin boyutu.

2'de 1

2025'te AB Uyarı ve İşbirliği Ağı'na bildirilen diyet gıdası, takviye edici gıda ve zenginleştirilmiş gıda vakalarında çevrim içi satışla bağlantılı olanların oranı

Kaynak: Avrupa Komisyonu, Alert and Cooperation Network 2025 Annual Report
134

AB gümrük ve gıda otoritelerinin 2025'te çevrim içi satılan takviye edici gıdalara, özellikle 150 € altı gönderilere yönelik ortak kontrolünde açılan bildirim sayısı

Kaynak: Avrupa Komisyonu, Alert and Cooperation Network 2025 Annual Report

Riskler

Takviye edici gıdalar sektöründe karşılaşılan riskler.

01

Kopyalanmış görselle taklit satış

Taklitçi satıcı markanın ürün fotoğraflarını ve açıklamasını kopyalayarak ilan açabilir, fiyatı resmî mağazanın altında tutabilir. Tüketici teslim aldığı kutuda farklı bir etiket ya da içerikle karşılaşabilir.

02

İzin verilmeyen sağlık beyanları

Satıcılar ve içerik üreticileri ürüne 'kısa sürede kilolarca verdirir' ya da hastalık tedavi ettiğini ima eden iddialar ekleyebilir. Beyan markanın ürün adıyla birlikte dolaştığı için tüketici de denetim birimi de iddiayı markayla ilişkilendirebilir.

03

Yetkisiz satıcı ve tarih sorunu

Kaynağı belirsiz stoklar saklama koşulları bilinmeden pazaryerinde satılabilir. Son kullanma tarihi yakın ya da geçmiş kutular indirimli ilanlarda görülebilir.

04

Resmî bayi taklidi yapan hesaplar

Marka adıyla açılan sosyal medya hesapları resmî bayi olduğunu söyleyerek mesajla sipariş alabilir. Kapatılan hesaplar küçük ad değişiklikleriyle yeniden açılabilir.

Örnek senaryo

Tespitten takibe bir bulgunun yolculuğu.

  1. Ürün ve satıcı referansı

    Ürün adları, görseller, resmî hesaplar ve yetkili satıcılar tanımlanır.

  2. İlan ve reklam taraması

    Pazaryerleri, e-ticaret siteleri, sosyal medya reklamları ve içerik üreticisi paylaşımları ürün adı ve görsel benzerlikle taranır.

  3. Bulguların ayrılması

    Taklit, yetkisiz satış ve izinsiz sağlık beyanı bulguları ayrı başlıklarda ve risk seviyesine göre sıralanır. Bulgular kalite, pazarlama ve hukuk ekiplerindeki ilgili kişilere atanabilir.

  4. Bildirim ve tekrar kontrolü

    Taklit ilanlar için marka hakkı şikâyetini, beyan ihlalleri için satıcıya ve platforma bildirimi markanız ya da avukatınız yapar. Aynı görsel ya da açıklama yeni bir mağazada görünürse kayıt yeniden açılır.

Mevzuat

Bu sektörde marka korumayı ilgilendiren düzenlemeler.

TR

Gıda ve Takviye Edici Gıdalarda Sağlık Beyanı Kullanımı Hakkında Yönetmelik (TİTCK, 2023)

20 Nisan 2023 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan yönetmeliğe göre sağlık beyanı etikette, tanıtımda ve reklamda belirsiz, yanlış ya da yanıltıcı olamaz. Kilo kaybının ya da artışının miktarına veya oranına atıf yapan beyanlar ile ürün tüketilmediğinde sağlığın olumsuz etkileneceğini ileri süren beyanlara izin verilmez.

Resmî kaynak
TR

6563 sayılı Kanun, madde 9/3 ve Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcı ve Elektronik Ticaret Hizmet Sağlayıcılar Hakkında Yönetmelik, madde 12 ile 14

6563 sayılı Kanun'a göre pazaryeri, hak sahibinin fikri ve sınai mülkiyet hakkı ihlaline dair bilgi ve belgeye dayanan şikâyeti üzerine ürünü yayımdan kaldırır ve durumu satıcıya ve hak sahibine bildirir; satıcı şikâyetin aksini gösteren bilgi ve belgeye dayanan bir itiraz sunarsa ürün yeniden yayımlanır. Yönetmeliğin 12–14. maddeleri şikâyet ve itirazın usulünü, 48 saatlik kaldırma ve 24 saatlik yeniden yayımlama sürelerini düzenliyordu; bu maddelerin yürütmesi Danıştay 10. Dairesi'nin Mayıs 2023 kararıyla durduruldu ve Kasım 2026 itibarıyla bu kararın kaldırıldığına dair yayımlanmış bir bilgiye ulaşamadık. Platformlar kendi süreçlerinde bu süreleri uygulamaya devam edebilir; güncel durumu avukatınızla teyit edin.

Resmî kaynak

Bu bölüm bilgilendirme amaçlıdır; güncel yükümlülükler için resmî kaynaklar esas alınmalıdır.

SSS

Takviye edici gıdalar hakkında sorular

Pazaryerindeki taklit takviye ilanını nasıl kaldırtırız?

Hak sahibi ya da avukatı, ihlale dair bilgi ve belgeleri (marka tescil belgesi, ihlalin gerekçesi ve ilanın internet adresi) içeren bir şikâyeti pazaryerine iletir ve pazaryeri ürünü yayımdan kaldırır. Yönetmelikteki kırk sekiz saatlik sürenin yürütmesi Mayıs 2023'te Danıştay 10. Dairesi kararıyla durduruldu; güncel durumu avukatınızla teyit edin. Satıcı şikâyetin aksini gösteren bilgi ve belgelerle itiraz ederse ürün yeniden yayımlanır. Authex delilleri hazırlar ve şikâyetten sonra ilanın durumunu izler.

Takviye edici gıda reklamında hangi ifadeler yasak?

TİTCK yönetmeliği belirsiz, yanlış ya da yanıltıcı sağlık beyanlarını, kilo kaybının miktarına veya oranına atıf yapan beyanları ve ürün tüketilmediğinde sağlığın bozulacağını ileri süren beyanları yasaklar. Gıdaya hastalığı önleme ya da tedavi etme özelliği atfetmek de etiketleme mevzuatına aykırıdır.

Satıcının ürünümüze eklediği sağlık iddiasından marka sorumlu olur mu?

Sorumluluk olayın koşullarına göre değerlendirilir ve bu karar hukuk ekibinizindir. İzin verilmeyen bir beyanın markanın adıyla dolaşması yine de tüketici şikâyetine ve resmî incelemeye yol açabilir. Authex bu beyanları ilan bazında listeler; markanızın ileteceği düzeltme ya da kaldırma talebinin kanıtını da aynı kayıtta tutar.

Authex ürünün içeriğini ya da onay durumunu doğrular mı?

Hayır. İçerik için laboratuvar analizi, onay durumu için yetkili kurumun resmî kayıtları esas alınır. Authex ürününüzün çevrim içi kanallarda nasıl satıldığını ve tanıtıldığını izler.

Görüşme talebi

Markanızın dijital kanallarda nasıl kullanıldığını birlikte görelim.

İlk görüşmede markanız, satış kanallarınız ve karşılaştığınız riskler değerlendirilir; bu değerlendirmeye göre bir izleme kapsamı önerilir.

Görüşme talep edin